Viêm phế quản mạn – Khái niệm và triệu chứng điển hình

0

Môi trường ô nhiễm, khói bụi, khí độc hữu cơ và vô cơ, nhất là khói thuốc lá, thuốc lào là nguyên nhân hàng đầu dẫn tới viêm phế quản mạn. Khi bị viêm phế quản mạn, người bệnh sẽ ở trong tình trạng phế quản bít tắc do chất nhầy được sản xuất quá mức, ho, khạc đờm kéo dài, ảnh hưởng lớn đến sinh hoạt và công việc của người bệnh. Chẩn đoán và điều trị sớm sẽ tăng hiệu quả điều trị và phục hồi. Blog thuocthat.com sẽ cung cấp cho các bạn các thông tin cơ bản cần thiết về căn bệnh này ở bài viết dưới đây.

Viêm phế quản mạn là gì?

  • Viêm phế quản mạn (VPQM) là một bệnh hô hấp mạn tính, đặc trưng bởi tình trạng sản xuất quá mức chất nhầy phế quản, gây ho và khạc đờm kéo dài ít nhất 3 tháng trong 1 năm và diễn ra trong hai năm liên tiếp. Đã loại trừ những nguyên nhân do lao, ung thư phổi hoặc suy tim mạn tính.
  • Tổn thương của viêm phế quản mạn bắt đầu từ phế quản lớn đến phế quản nhỏ: Tuyến tiết nhầy quá sản và phì đại, xơ hóa và phá hủy phế quản, tổ chức đàn hồi của nhu mô phổi bị phá hủy, có thể phối hợp với giãn phế nang.

Phế quản phù nề, bít tắc do chất nhầy

Nguyên nhân gây bệnh

Khói thuốc lá, thuốc lào là nguyên nhân hàng đầu dẫn tới VPQM. Khói thuốc lá tác động đến phế quản bằng cách:

  • Ức chế hoạt động của các tế bào trụ có lông chuyển của biểu mô phế quản
  • Ức chế chức năng của đại thực bào phế nang.
  • Làm phì đại và quá sản các tế bào tiết nhầy
  • Ức chế men antiprotease
  • Bạch cầu đa nhân giải phóng đột ngột men tiêu hủy protein.

Các tác động trên dẫn tới giảm khả năng tiêu diệt vi khuẩn của đại thực bào và ảnh hưởng tới sức căng bề mặt của phế nang, làm cho nhu mô phổi kém đàn hồi. Đồng thời phế quản tăng tiết nhầy và dễ viêm nhiễm.

  • Môi trường ô nhiễm
  • Nghề nghiệp tiếp xúc nhiều với bụi, khí độc hữu cơ, vô cơ
  • Nhiễm các vi khuẩn và virus đường hô hấp
  • Yếu tố cơ địa: Cơ địa dị ứng, bệnh di truyền rối loạn bài tiết nhầy
  • Yếu tố thuận lợi: Người cao tuổi có hút thuốc lá, môi trường sống chật chội, ẩm thấp, thiếu vệ sinh, khí hậu ẩm ướt

Triệu chứng bệnh viêm phế quản mạn

Triệu chứng lâm sàng

Bệnh thường xảy ra ở người trên 50 tuổi, nam giới nghiện thuốc lá, thuốc lào. Bệnh xuất hiện và tiến triển từ từ, lúc đầu rất nhẹ không ảnh hưởng đến sinh hoạt và lao động, sau nặng lên dần. Quá trình diễn biến từ 5 đến 20 năm, có những đợt cấp và biến chứng

  • Ho và khạc đờm: Ho khạc nhiều vào buổi sáng, đờm nhầy, dính, trong hoặc xanh, vàng, đục như mủ. Lượng đờm khoảng 200 ml trong 24 giờ. Những đợt ho khạc đờm thường kéo dài khoảng 3 tuần và hay xảy ra vào mùa đông, đầu xuân.
  • Khó thở: Trong giai đoạn đầu của VPQM bệnh nhân chưa có khó thở, càng về giai đoạn cuối, mức độ khó thở của bệnh nhân càng tăng lên, chức năng hô hấp càng suy giảm trầm trọng.
  • Đợt cấp của VPQM: Thỉnh thoảng có những đợt ho và khạc đờm nặng lên, thường do bội nhiễm. Bệnh nhân có thể tử vong trong đợt cấp do suy hô hấp cấp.
  • Biến chứng có thể gặp là: Bội nhiễm phổi (viêm phổi thùy, áp xe phổi, lao phổi), giãn phế nang, suy hô hấp cấp, suy tim phải.

Một số triệu chứng điển hình của VPQM

Triệu chứng cận lâm sàng

  • X-quang phổi không thấy gì đặc hiệu: Rốn phổi đậm và có những đường đậm chạy từ rốn phổi xuống tới cơ hoành. Chụp phổi là một xét nghiệm chẩn đoán cần thiết để loại trừ các nguyên nhân khác.
  • Soi phế quản: Vách phế quản dày, niêm mạc phế quản có chỗ nhợt, có chỗ xung huyết, viêm nhiễm ở phế quản lớn, lan tỏa hay cục bộ.
  • Công thức máu: Trong những đợt bội nhiễm có tăng số lượng bạch cầu và tốc độ lắng máu.

Phân loại bệnh viêm phế quản mạn

  • VPQM đơn thuần: Ho và khạc đờm nhầy và trong là triệu chứng chính.
  • VPQM nhầy mủ mạn tính: Có từng đợt tái diễn hoặc thường xuyên ho khạc đờm nhầy mủ.
  • VPQM tắc nghẽn: Ho khạc đờm trong hoặc có nhầy mủ, kèm theo có những cơn khó thở thường xuyên.

Mục tiêu điều trị bệnh viêm phế quản mạn

  • Ngăn ngừa những yếu tố có khả năng gây những đợt tiến triển cấp
  • Điều trị kịp thời những đợt tiến triển cấp giúp làm chậm lại quá trình dẫn tới tàn phế phổi, tránh tử vong.
  • Phục hổi lưu thông đường thở, chống suy hô hấp
  • Khi có nhiễm khuẩn: Dùng kháng sinh

Xem thêm >> Điều trị cụ thể bệnh viêm phế quản mạn

Trên đây là bài viết cung cấp những thông tin cơ bản, cần thiết về bệnh viêm phế quản mạn. Các bạn có thể tham khảo thêm các bài viết và các thuốc mới tại trang web Blog thuocthat.com và trang thuốc thuocthat.com

 

Để lại một trả lời

Địa chỉ email của bạn sẽ không được công bố.